တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ားအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ပဋိပကၡေျဖရွင္းျခင္းဆိုင္ရာ အသိပညာမ်ား တိုးပြားလာေစရန္ေဆာင္ရြက္ျခင္းအစီအစဥ္

 

၁။ ဒါက ဘာအစီအစဥ္လဲ

တကၠသိုလ္ပညာသင္ယူေနၾကတဲ့ ေက်ာင္းသူ၊ ေက်ာင္းသားေတြၾကားမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပဋိပကၡေျဖရွင္းျခင္းဆိုင္ရာ အသိပညာဗဟုသုတေတြ တိုးပြားလာေစဖို႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ လုံျခဳံေရး ဆိုင္ရာ ျမန္မာအင္စတီက်ဳ (Myanmar Institute for Peace and Security) က စီစဥ္တဲ့ အစီအစဥ္ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္နည္းေျပာရရင္ေတာ့ ျမန္မာနိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္မႈျဖစ္စဥ္ ကို ပံ့ပိုေပးမယ့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာပညာေပး (Peace Education) အစီအစဥ္တစ္ခုပါ။

၂။ ဒါလုပ္ရင္ ဘာေတြျဖစ္လာမလဲ

ဒီအစီအစဥ္မွာပါဝင္ေဆာင္ရြက္မယ္ဆိုရင္ –

  • လူငယ္ေတြၾကားမွာ ကိုယ့္နိုင္ငံရဲ့ လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကို ပိုနားလည္သေဘာေပါက္ လာပါမယ္။
  • ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပဋိပကၡေျဖရွင္းျခင္းဆိုင္ရာ အသိပညာဗဟုသုတေတြ ပိုရလာပါမယ္။
  • မတူကြဲျပားတဲ့လူမ်ိဳးေနာက္ခံရွိၾကတဲ့ လူငယ္ေတြၾကားမွာ ခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးမႈေတြ ပိုရွိလာပါ မယ္။
  • ပဋိပကၡေတြကို ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးတဲ့နည္းနဲ႔အေျဖရွာတတ္တဲ့အေလ့အထေတြ အားေကာင္း လာပါမယ္။
  • လူငယ္ေတြၾကားမွာ အမုန္းစကားေျပာတာေတြ ေလၽွာ့ခ်နိုင္ၿပီး တိုင္းရင္းသားခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီး မႈကို တည္ေဆာက္နိုင္ပါမယ္။
  • ျပည္ေထာင္စု ဘုံအမ်ိဳးသားလကၡဏာ (National Identity) တစ္ရပ္ ေပၚထြန္းလာဖို႔ အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစပါမယ္။
  • လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာလည္း လူငယ္ေတြရဲ့အသံကို ပိုၾကားလာနိုင္ေစပါ မယ္။
၃။ ဘာေတြလုပ္မွာလဲ

အခုကနဦးအစီအစဥ္မွာ –

  • တကၠသိုလ္နဲ႔ ေကာလိပ္ (၉) ခု (ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး၊ ဘားအံ၊ ျမစ္ႀကီးနား၊ ေတာင္ႀကီး၊ လားရွိုး၊ စစ္ေတြ၊ ေမာ္လၿမိဳင္နဲ႔ ဟားခါး) က ေက်ာင္းသူ၊ ေက်ာင္းသား (၁၈) ဦးကို လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး သံတမန္ (Youth Peace Ambassador) ေတြအျဖစ္ ေရြးခ်ယ္သြားပါမယ္။
  • အဲ့ဒီသံတမန္ (၁၈) ဦးကို ရန္ကုန္မွာ တစ္ပတ္ၾကာသင္တန္းေပးသြားပါမယ္။
  • ၿပီးရင္ လူငယ္ေတြရဲ့ တီထြင္ဖန္တီးမႈေတြကို တကၠသိုလ္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြရဲ့ လမ္းညႊန္မႈ ေတြနဲ႔ ညႇိႏွိုင္းေပါင္းစပ္ၿပီး တကၠသိုလ္ေတြမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို စာသင္ ႏွစ္ဝက္ (Semester) တစ္ခုမွာ တစ္ႀကိမ္ က်င္းပသြားပါမယ္။
  • ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြပါဝင္မယ့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပဋိပကၡေျဖရွင္းဆိုင္ရာေဆြးေႏြးပြဲေတြကို လည္း တကၠသိုလ္တစ္ခုမွာ တစ္ႀကိမ္စီ က်င္းပသြားဖို႔ လ်ာထားပါတယ္။
  • လိုအပ္တဲ့ နည္းပညာနဲ႔ အျခားအကူအညီေတြကို MIPS နဲ႔ Plan International က ပံ့ပိုးသြား ပါမယ္။
၄။ လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသံတမန္ (Youth Peace Ambassador) ???

မိမိတို႔ရဲ့ သက္ဆိုင္ရာတကၠသိုလ္ေတြမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာအစီအစဥ္ေတြနဲ႔ ပဋိပကၡ ေျဖရွင္းျခင္းဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို စီစဥ္က်င္းပမယ့္သူ၊ ဦးေဆာင္မယ့္သူေတြကို လူငယ္ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရး သံတမန္ေတြလို႔ ေခၚပါတယ္။ လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသံတမန္ျဖစ္လာဖို႔ ဤ အဆိုျပဳလႊာ (ေလၽွာက္လႊာ) ကို ေရးသားျဖည့္သြင္းေပးပို႔ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

၅။ လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသံတမန္အျဖစ္ေရြးခ်ယ္ခံရရင္ ဘာျဖစ္လာမလဲ၊ ဘာေတြလုပ္ရမလဲ၊ ဘယ္လို အက်ိဳးခံစားခြင့္ေတြရမလဲ

လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသံတမန္အျဖစ္ေရြးခ်ယ္ခံရမယ္ဆိုရင္ –

  • ရန္ကုန္မွာ တစ္ပတ္ၾကာ သင္တန္းတက္ရပါမယ္။ သင္တန္းမွာ ပဋိပကၡေျဖရွင္းျခင္း ဘာသာရပ္နဲ႔ နည္းစနစ္ေတြ၊ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးမႈကို ပံ့ပိုးျခင္းလို႔ေခၚတဲ့ Dialogue Facilitation နည္းစနစ္ေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးညႇိႏွိုင္းမႈမွာလိုအပ္တဲ့အရည္အေသြးေတြကို ေလ့လာခြင့္ရမွာ ျဖစ္တဲ့ အျပင္ လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ရဲ့ျဖစ္ေပၚတိုးတက္မႈေတြ၊ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ – (၂၁) ရာစု ပင္လုံ (အစည္းအေဝးေတြ) မွာ ေဆြးေႏြးတာေတြနဲ႔ ဖက္ဒရယ္ဆိုင္ရာ သေဘာတရားေတြ ကိုလည္း ေလ့လာခြင့္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
  • သင္တန္းၿပီးရင္ေတာ့ မိမိတို႔ရဲ့သက္ဆိုင္ရာတကၠသိုလ္ေတြမွာ ပဋိပကၡေျဖရွင္းျခင္းဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲေတြ စီစဥ္က်င္းပရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီပြဲေတြကို လူငယ္ေတြရဲ့ တီထြင္ဖန္တီးမႈေတြနဲ႔ တကၠသိုလ္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြရဲ့ လမ္းညႊန္မႈေတြ ညႇိႏွိုင္းေပါင္းစပ္ၿပီး စီစဥ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။
  • ပဋိပကၡေျဖရွင္းျခင္းဆိုင္ရာေဆြးေႏြးပြဲေတြကို စာသင္ႏွစ္ဝက္ (Semester) တစ္ခုမွာ တစ္ ႀကိမ္ စီစဥ္က်င္းပရပါမယ္။
  • ေဆြးေႏြးပြဲနဲ႔ အျခားဆက္စပ္ကုန္က်စရိတ္ေတြအတြက္လည္း ေငြစာရင္းရွင္းတမ္းေတြ ျပဳစု ေပးရပါမယ္။
  • တစ္ခ်ိန္ထဲမွာပဲ ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြပါဝင္မယ့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပဋိပကၡေျဖရွင္းဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို မိမိတို႔ရဲ့တကၠသိုလ္ေတြမွာ တစ္ႀကိမ္စီက်င္းပနိုင္ဖို႔ MIPS နဲ႔အတူ ပူးေပါင္း စီစဥ္သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။
  • ဒါ့အျပင္ အျခားၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာအစီအစဥ္ေတြ (ဥပမာ – အခမ္းအနား၊ ေဟာေျပာပြဲ စသျဖင့္) ကိုလည္း မိမိတို႔ရဲ့သက္ဆိုင္ရာတကၠသိုလ္ေတြမွာ MIPS နဲ႔ပူးေပါင္းၿပီး စီစဥ္ က်င္းပ သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။
  • သံတမန္တစ္ေယာက္ဟာ လုပ္ငန္းသုံးနဲ႔ အျခားဆက္စပ္စရိတ္ေတြအတြက္ လစဥ္ သင့္ေတာ္ တဲ့ ေထာက္ပံ့ေၾကး (Stipend) ရရွိမွာျဖစ္ပါတယ္။
၆။ လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသံတမန္အျဖစ္ ဘယ္သူေတြ ေလၽွာက္ထားနိုင္သလဲ၊ ဘယ္လိုအရည္အခ်င္း ေတြရွိဖို႔လိုသလဲ

လူငယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသံတမန္အျဖစ္ေလၽွာက္ထားမယ္ဆိုရင္ –

  •  ေအာက္ပါတကၠသိုလ္နဲ႔ ေကာလိပ္ေတြမွာ ေက်ာင္းတက္ေနသူေတြ ျဖစ္ရပါမယ္ –
  1. ရန္ကုန္တကၠသိုလ္
  2. မႏၲေလးတကၠသိုလ္
  3. ဘားအံတကၠသိုလ္
  4. ျမစ္ႀကီးနားတကၠသိုလ္
  5. ေတာင္ႀကီးတကၠသိုလ္
  6. လားရွိုးတကၠသိုလ္
  7. စစ္ေတြတကၠသိုလ္
  8. ေမာ္လၿမိဳင္တကၠသိုလ္
  9. ဟားခါးေကာလိပ္
  • ဘြဲ႕ႀကိဳတန္း (Undergraduate) အတြက္ ေလ့လာသင္ယူေနသူ ျဖစ္ရပါမယ္။
  • ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ လက္ရွိၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကိုစိတ္ဝင္စားၿပီး တတ္နိုင္သမၽွ ပံ့ပိုးခ်င္သူ ျဖစ္ရပါ မယ္။
  • ျမန္မာနိုင္ငံမွာရွိေနတဲ့ လူမ်ိဳးစု၊ လူမႈေရး၊ ဘာသာေရး စတဲ့ပဋိပကၡေတြအေပၚ စိတ္ဝင္စားၿပီး အဲ့ဒီပဋိပကၡေတြေျဖရွင္းရာမွာ ပံ့ပိုးခ်င္သူျဖစ္ရပါမယ္။
  • ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးအေျဖရွာျခင္း သို႔မဟုတ္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာညႇိႏွိုင္းအေျဖရွာျခင္းကို စိတ္ဝင္စားၿပီး ေလ့လာသင္ယူလိုစိတ္ရွိသူ ျဖစ္ရပါမယ္။
  • မိမိရဲ့အျမင္သေဘာထားေတြကို လြတ္လပ္ပြင့္လင္းစြာ တင္ျပနိုင္သူျဖစ္ရပါမယ္။
  • အမ်ားနဲ႔ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရး အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႕သူ ျဖစ္ရပါမယ္။
  • လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရး၊ လိင္ (Gender)၊ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာမသန္စြမ္းမႈ စတဲ့ကိစၥေတြမွာ ခြဲျခား ဆက္ဆံမႈမရွိဘဲ ေလးစားအသိအမွတ္ျပဳသူ ျဖစ္ရပါမယ္။
  • မတူကြဲျပားတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔ ဓေလ့ထုံးတမ္းအစဥ္အလာေတြကို ေလးစားအသိ အမွတ္ျပဳသူ ျဖစ္ရပါမယ္။
  • မိမိတို႔တကၠသိုလ္ေတြရဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာကိစၥရပ္ေတြမွာ ထဲထဲဝင္ဝင္ ပါဝင္ ေဆာင္ရြက္ လိုသူ၊ ေဆာင္ရြက္နိုင္သူ ျဖစ္ရပါမယ္။
၇။ MIPS ရဲ့ လုပ္ငန္းဆိုင္ရာ အေျခခံမူဝါဒ

MIPS အေနနဲ႔ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္တဲ့ေနရာမွာ ေအာက္ပါအေျခခံမူဝါဒေတြကို ကိုင္စြဲထားပါ တယ္ –

  • လိင္ (Gender)၊ လူမ်ိဳး (Ethnic)၊ ဘာသာေရး ဒါမွမဟုတ္ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာမသန္စြမ္းမႈေၾကာင့္ ဘယ္သူမွ ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမႈမရွိေစေရး။
  • မိမိတို႔ရဲ့ေဆာင္ရြက္မႈေၾကာင့္ တည္ရွိဆဲပဋိပကၡကို ပိုမိုဆိုးရြားမႈမျဖစ္ေစေရး ဒါမွမဟုတ္ ညႇိႏွိုင္းေဆြးေႏြးမႈမွာ ပါဝင္ေနၾကတဲ့ ဘယ္လူပုဂၢိဳလ္၊ အဖြဲ႕အစည္းကိုမွ မထိခိုက္ေစေရး။